Kazada hangi sigortaya başvuracağınız, büyük ölçüde kusur durumunuza bağlıdır. Kusursuzsanız aracınızın hasarı ve değer kaybı için karşı tarafın trafik sigortasına başvurabilirsiniz. Kusurluysanız kendi aracınızın hasarı için başvurabileceğiniz sigorta kural olarak kendi kaskonuzdur; çünkü trafik sigortası yalnızca başkalarına verdiğiniz zararı karşılar. Kaskonuza başvurursanız, kasko şirketi ödediği tutarı kusurlu karşı taraftan geri isteyebilir. Bu yazıda trafik sigortası ile kasko arasındaki farkları ve kazada hangi yolu izleyebileceğinizi anlatıyoruz.
Trafik sigortası ile kasko arasındaki fark nedir?
Zorunlu trafik sigortası (Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası), aracınızın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verdiğiniz zararları karşılar. Her araç işleteni bu sigortayı yaptırmak zorundadır (KTK m.91). Kasko ise kendi aracınızın hasarını poliçedeki teminatlar çerçevesinde karşılayan isteğe bağlı bir sigortadır.
| Konu | Trafik sigortası | Kasko |
|---|---|---|
| Zorunlu mu? | Evet (KTK m.91) | Hayır, isteğe bağlı |
| Kimi korur? | Sizin zarar verdiğiniz üçüncü kişileri | Sizi, kendi aracınız bakımından |
| Kendi aracınızın hasarı | Karşılamaz (GŞ A.6/ğ) | Poliçe teminatlarına göre karşılar |
| Karşı tarafın araç hasarı | Kusurunuz oranında, limit dahilinde karşılar | Karşılamaz |
| Karşı tarafın bedensel zararları | Kusurunuz oranında, limit dahilinde karşılar | Karşılamaz |
| Değer kaybı | Zarar gören araç için karşılar (GŞ A.5/a) | Kural olarak karşılamaz; poliçeye bakılmalı |
| Kapsamı belirleyen | Kanun ve Genel Şartlar | Genel Şartlar ve poliçe özel şartları |
2026 yılı için otomobillerde trafik sigortasının maddi zarar limiti araç başına 400.000 TL, kaza başına 800.000 TL; sağlık, sakatlanma ve ölüm teminatı kişi başına 3.600.000 TL’dir. Diğer araç türlerinde limitler farklıdır; limitler kaza tarihine göre uygulanır (GŞ A.1, A.3).
Kazada kusursuzsam hangi sigortaya başvurmalıyım?
Kazada kusurunuz yoksa, aracınızın hasarı ve değer kaybı için karşı tarafın trafik sigortasına başvurabilirsiniz. Dava açmadan önce bu sigortaya yazılı başvuru yapmanız gerekir; şirket başvurudan itibaren 15 gün içinde yazılı cevap vermez veya cevap talebinizi karşılamazsa dava açabilir ya da Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilirsiniz (KTK m.97).
Kaskonuz varsa, hasarı kendi kaskonuzdan da talep edebilirsiniz. Bu yol özellikle karşı tarafın kusuru tartışmalıysa, karşı tarafın sigortası ödemeyi geciktiriyorsa veya hasar trafik sigortası limitini aşıyorsa gündeme gelebilir. Hangi yolun daha uygun olduğu dosyanın koşullarına göre değişir.
Kusur oranına itiraz etmeniz gerekiyorsa kusur oranına itiraz yazımıza bakabilirsiniz.
Kazada kusurluysam aracımın hasarını kim öder?
Trafik sigortası, sigortalının kendi aracına gelen zararlar nedeniyle ileri sürülecek talepleri karşılamaz (GŞ A.6/ğ). Ayrıca hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri de teminat dışındadır (KTK m.92/g, GŞ A.6/b). Bu nedenle:
- Tamamen kusurluysanız: Kendi aracınızın hasarı için karşı tarafın trafik sigortasından talepte bulunamazsınız; başvurabileceğiniz sigorta kural olarak kendi kaskonuzdur. Kendi aracınızın değer kaybını da karşı taraftan isteyemezsiniz.
- Kısmen kusurluysanız: Karşı tarafın kusuru oranındaki zararınız için karşı tarafın trafik sigortasına başvurabilirsiniz. Örneğin taraflar eşit kusurluysa, zararınızın yarısı karşı tarafın sigortasından istenebilir. Kalan kısım için kaskonuz gündeme gelir.
Sizin kusurunuz oranında karşı tarafa verdiğiniz zarar ise sizin trafik sigortanızdan karşılanır.
Kaskoya başvurursam kasko şirketi ne yapar?
Kasko şirketi size ödeme yaptıktan sonra, ödediği tutar kadar hukuken sizin yerinize geçer. Buna halefiyet denir. Sizin kusurlu karşı tarafa karşı sahip olduğunuz dava hakkı, ödenen tutar kadar kasko şirketine geçer ve kasko şirketi karşı tarafa veya onun trafik sigortacısına rücu edebilir (TTK m.1472).
Bu sistemin size pratik etkileri şunlardır:
- Kalan zararınız için hakkınız devam eder: Kasko şirketi zararınızı kısmen karşılamışsa, kalan kısım için kusurlu tarafa başvurma hakkınız devam eder (TTK m.1472/2).
- Kasko şirketinin haklarını zedelememelisiniz: Örneğin kaskodan ödeme aldıktan sonra karşı tarafı aynı zarar için ibra etmek (borçtan kurtarmak), kasko şirketine karşı sorumluluk doğurabilir (TTK m.1472/2).
- Hasarsızlık indirimi: Kaskoya başvurmanın hasarsızlık indiriminize etkisi poliçe koşullarına ve sigorta şirketinin uygulamasına göre değişir. Başvurmadan önce poliçenizi incelemeniz faydalı olur.
Trafik sigortasında ise Kanun, hasar ödemesine neden olmayan işletenlerin primlerinin indirilmesi, hasar ödemesine neden olanların primlerinin artırılması esasını öngörür (KTK m.93). Yani kusurlu olduğunuz bir kazada sizin trafik sigortanızdan ödeme yapılması, sonraki dönem priminizi etkileyebilir.
Değer kaybını kim öder?
Aracınızın değer kaybı, kazada kusurlu olan karşı tarafın trafik sigortasından istenebilir. Kasko poliçeleri ise kural olarak değer kaybını kapsamaz; poliçenizde ek bir teminat olup olmadığını kontrol etmeniz gerekir.
1 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren Genel Şartlar değişikliğiyle trafik sigortasının maddi zararlar teminatının değer kaybı dahil olduğu açıkça yazıldı. Araç hasarı için başvuran hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edilir ve değer kaybını eksper raporunda tespit eder (GŞ A.5/a). Genel Şartlara göre değişiklikler kural olarak yürürlükten sonra yapılan sözleşmelere uygulanır; 1 Temmuz 2026 öncesinde düzenlenmiş bir poliçe kapsamındaki kazada hangi kuralların uygulanacağı dosya bazında değerlendirilmelidir.
Hasar sebebiyle trafikten çekilen veya hurdaya ayrılan araçlarda değer kaybı trafik sigortası kapsamı dışındadır (KTK m.92/l). Ayrıntılar için değer kaybı rehberimize ve değer kaybı alınamayan durumlar yazımıza bakabilirsiniz.
İMM nedir, ne işe yarar?
İhtiyari mali mesuliyet (İMM) sigortası, zorunlu trafik sigortasının limitlerini aşan sorumluluğunuzu güvence altına alan isteğe bağlı bir sigortadır. Poliçenizde İMM teminatı olup olmadığını ve limitini poliçe belgenizden kontrol edebilirsiniz.
Örneğin ağır yaralanmalı bir kazada karşı tarafın zararı trafik sigortası limitini aşarsa, aşan kısım için kural olarak siz (işleten ve sürücü olarak) sorumlu olursunuz. İMM poliçeniz varsa, bu aşan kısım poliçe limitleri ve şartları dahilinde İMM sigortacısınca karşılanır. Bazı İMM poliçelerinde manevi tazminat teminatı da bulunabilir; bu, poliçenin şartlarına bağlıdır.
Kanun, trafik sigortasındaki bazı kuralların İMM sigortasında da uygulanacağını öngörür: tazminatı kaldıran veya azaltan hallerin zarar görene karşı ileri sürülememesi, dava öncesinde sigortacıya yazılı başvuru şartı ve zamanaşımı hükümleri İMM için de geçerlidir (KTK m.100).
Hasar trafik sigortası limitini aşarsa veya karşı taraf sigortasızsa ne olur?
Limit aşılırsa: Trafik sigortası, zararları kaza tarihinde geçerli teminat limitleri dahilinde karşılar (GŞ A.3). Örneğin pahalı bir aracın hasarı maddi zarar limitini aşarsa, aşan kısım için kusurlu sürücüye ve araç işletenine, varsa İMM sigortacısına başvurulabilir. Kaskonuz varsa, aracınızın hasarını poliçe şartlarına göre kaskodan almak ve kasko şirketinin karşı tarafa rücu etmesini beklemek de bir seçenektir.
Karşı taraf sigortasızsa veya kaçtıysa: Bu durumda karşı tarafın trafik sigortasına başvuramazsınız. Bedensel zararlar için Güvence Hesabına başvurulabilir; ancak sigortasız veya kaçan aracın verdiği araç hasarı Güvence Hesabından karşılanmaz. Aracınızın hasarı için kusurlu sürücü ve işletene başvurmak veya kendi kaskonuzu kullanmak gerekir. Ayrıntılar için Güvence Hesabı yazımıza bakabilirsiniz.
Bedensel zararlar: Kazada yaralananların bedensel zararları, kusur oranına göre kusurlu aracın trafik sigortasından istenir; trafik kazasından doğan sağlık hizmet bedelleri ise Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır (KTK m.98). Kasko, kural olarak aracın hasarına yöneliktir.
Kazayı kendi sigortalarıma bildirmem gerekir mi?
Kusurlu olsanız da olmasanız da, kazayı kendi sigorta şirketlerinize bildirmeniz önemlidir:
- Trafik sigortanız: Sigortalı, sorumluluğunu gerektirecek bir olayı haberdar olduğu andan itibaren on gün içinde sigortacıya ihbar etmek, kendisine yöneltilen bir talebi ise derhal bildirmekle yükümlüdür. Bu yükümlülüklerin ihlali nedeniyle ödenecek tutar artarsa, artan kısım ihlaldeki kusur oranında sigortalıdan geri istenebilir (GŞ B.1).
- Kaskonuz: Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirmelidir. Bildirimin yapılmaması veya geç yapılması tazminatta artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılabilir (TTK m.1446).
Bildirimi yaptığınız tarihi ve yolu gösteren kayıtları saklamanız, sonraki süreçte işinizi kolaylaştırır.
Hangi sigortaya başvuracağıma karar veremiyorsam ne yapmalıyım?
Trafik sigortası ile kasko arasındaki tercih; kusur oranına, hasarın büyüklüğüne, poliçe koşullarınıza ve karşı tarafın sigortasının tutumuna göre değişir. Kusur oranı tartışmalıysa, hasar yüksekse, bedensel zarar da varsa veya sigorta şirketlerinden biri ödemeyi reddettiyse, hangi yolu izleyeceğinizi baştan doğru belirlemek zaman kaybını önler.
Kaza sonrasında atılacak adımları kaza yaptım ne yapmalıyım rehberimizde, kaskonun ödeme yapmaması halinde izlenecek yolları ise kasko ödemiyor yazımızda anlattık. Somut dosyanızın değerlendirilmesi için bir avukattan destek alabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kazada kusursuzsam kaskoya mı trafik sigortasına mı başvurmalıyım?
Kusursuzsanız aracınızın hasarı ve değer kaybı için karşı tarafın trafik sigortasına başvurabilirsiniz. Kaskonuz varsa hasarı kaskodan da talep edebilirsiniz; bu durumda kasko şirketi ödediği tutarı karşı taraftan geri isteyebilir. Hangi yolun daha uygun olduğu dosyaya göre değişir.
Kazada kusurluysam aracımın hasarını kim öder?
Trafik sigortası, sigortalının kendi aracına gelen zararları karşılamaz (GŞ A.6/ğ). Bu nedenle kusurluysanız aracınızın hasarı için başvurabileceğiniz sigorta kural olarak kendi kaskonuzdur. Kısmen kusurluysanız, karşı tarafın kusuru oranındaki zarar için karşı tarafın trafik sigortasına da başvurabilirsiniz.
Kasko değer kaybını öder mi?
Kasko poliçeleri kural olarak değer kaybını kapsamaz; poliçenizde ek teminat olup olmadığını kontrol etmek gerekir. Değer kaybı, kusur oranına göre karşı tarafın trafik sigortasından istenebilir.
Kaskoya başvurursam hasarsızlık indirimim gider mi?
Kaskoya başvurmanın hasarsızlık indirimine etkisi, poliçenizin ve sigorta şirketinizin koşullarına göre değişir. Başvurmadan önce poliçenizi incelemeniz veya şirketinizden yazılı bilgi almanız faydalı olur.
İMM sigortası nedir, ne işe yarar?
İhtiyari mali mesuliyet (İMM) sigortası, trafik sigortası limitlerini aşan sorumluluğunuzu güvence altına alan isteğe bağlı bir sigortadır. Ağır yaralanmalı veya yüksek hasarlı kazalarda, trafik sigortası limitini aşan zarar için sizi korur.
Trafik sigortası kendi aracımın hasarını öder mi?
Hayır. Trafik sigortası, aracınızın üçüncü kişilere verdiği zararları karşılar; sigortalının kendi aracına gelen zararlar teminat dışındadır (GŞ A.6/ğ). Kendi aracınızın hasarı için kasko gerekir.
Dayanak mevzuat ve kaynaklar
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, m.91, 92, 93, 97, 98, 100
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, m.1446, 1472
- Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (RG 14.05.2015/29355, 01.07.2026 itibarıyla güncel hali), m.A.3, A.5, A.6, B.1
- 2026 Genel Şartlar değişikliği (RG 12.06.2026/33278)
- Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olay için hukuki görüş yerine geçmez. Yazı, 16 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır; bu tarihten sonra mevzuat ve içtihat değişmiş olabilir.