Ben Kusurlu Değilim Ama Beni Kusurlu Yazmışlar: Kusur Oranına İtiraz (2026)

Ben Kusurlu Değilim Ama Beni Kusurlu Yazmışlar: Kusur Oranına İtiraz (2026)

Kusur oranına itiraz nasıl yapılır? SBM kusur değerlendirmesine 5 gün içinde itiraz, aynı sigortacı halinde Komisyon, tahkim ve mahkeme yolu adım adım.

Kazada kusurunuz olmadığı halde size kusur verildiyse, taraflarca düzenlenen tutanaklarda bu orana bildirimden itibaren 5 gün içinde, değerlendirmeyi etkileyebilecek ek bilgi ve belgeyle sigorta şirketine itiraz edebilirsiniz. İki aracın sigortası aynı şirketteyse itiraz SBM internet sitesi üzerinden yapılır. Bu yollar sonuç vermezse veya süreyi kaçırdıysanız Sigorta Tahkim Komisyonu ya da mahkeme yolu açıktır. Bu yazıda kusur oranına itirazın nasıl yapıldığını ve itirazınızı hangi delillerle güçlendirebileceğinizi anlatıyoruz.

Kusur oranı nasıl belirleniyor?

Yalnız maddi hasarlı kazalarda taraflar kaza tespit tutanağını kendileri düzenleyebilir. Bu tutanakta kusur oranı yazılmaz; kusuru sigorta şirketleri belirler. Bu işleyiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) sitesinde özeti yayımlanan 2017/18 sayılı Genelgeye dayanır.

Süreç şöyle işler: Tutanak sigorta şirketlerinin hasar birimlerine ulaşır ve şirketler tutanağı (varsa fotoğraflarla birlikte) elektronik ortamda SBM sistemine girer. Sisteme kayıttan sonra kazaya karışan araçların her birinin sigorta şirketi 3 iş günü içinde kendi kusur değerlendirmesini yapar. Bu değerlendirmede her araç için oran %0, %50 veya %100 olarak belirlenir. Bu oranların ne anlama geldiğini kusur oranları yazımızda anlattık.

Şirketler aynı oranı verirse dosya kapanır. En az bir şirket farklı oran verirse dosya Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonuna gönderilir ve Komisyon dosyayı 3 iş günü içinde sonuçlandırır.

Bu yazıda anlatılan 5 günlük itiraz usulü, taraflarca düzenlenen tutanaklar içindir. Kazayı polis veya jandarma tespit ettiyse durum farklıdır; bu konuyu aşağıda ayrı bir başlıkta ele aldık.

Kusur oranımı nereden öğrenebilirim?

Dosya sonuçlandığında sigortalılara tutanakta yazılı cep telefonuna SMS ve/veya e-posta adresine bildirim gönderilir. Bu nedenle tutanakta iletişim bilgilerinizi eksiksiz ve doğru yazmanız önemlidir; itiraz süresi bu bildirime göre işler.

Kusur oranınızı ayrıca SBM’nin internet sitesinde (sbm.org.tr) “Hizmetler” menüsündeki Kaza Tespit Tutanağı Sorgulama bölümünden görebilirsiniz. Bildirim size ulaşmadıysa ya da emin değilseniz bu sorgulamayı düzenli olarak yapmanız yararlı olur.

Kusur oranına itiraz süreci
Taraflarca düzenlenen tutanakta kusur oranına itiraz yolları.

Kusur oranına itiraz nasıl yapılır?

Şirketlerin anlaşarak belirlediği kusur oranına katılmıyorsanız, oranın size bildirilmesinden itibaren 5 gün içinde sigorta şirketine başvurarak oranın yeniden değerlendirilmesini isteyebilirsiniz. Bunun şartı, değerlendirmeyi etkileyebilecek ek bilgi ve belge sunmanızdır. Bu talep üzerine sigorta şirketleri kusur oranını 3 gün içinde yeniden değerlendirir.

Burada “ek” kelimesi önemlidir. Tutanakta zaten bulunan bilgileri tekrar etmek veya yalnızca kusurlu olmadığınızı söylemek çoğu zaman sonucu değiştirmez. Kazanın oluşunu gösteren kamera kaydı, fotoğraflar, tanık bilgileri gibi değerlendirmeye etki edebilecek yeni belgeler sunmanız gerekir.

İtiraz dilekçesinde neler bulunmalı?

İtirazınızın kolayca değerlendirilebilmesi için yazılı başvurunuzda şu bilgilerin bulunması yararlı olur:

  • Kaza tarihi, kaza yeri ve kazaya karışan araçların plakaları,
  • Size bildirilen kusur oranı ve bildirimin tarihi,
  • Kazanın nasıl meydana geldiğinin kısa, sade ve kronolojik bir anlatımı,
  • Size verilen orana neden katılmadığınızın açıklaması,
  • Eklediğiniz yeni belgelerin listesi (kamera kaydı, fotoğraf, tanık bilgisi gibi),
  • Size ulaşılabilecek telefon ve e-posta bilgileri.

Kusur itirazı, tazminat başvurusunun yerine geçmez. Zararınızın karşılanması için karşı tarafın sigorta şirketine ayrıca yazılı başvuru yapmanız gerekir; bu iki işlemi birbirine karıştırmamaya dikkat edin. Kaza sonrası adımların tamamı için kaza yaptım ne yapmalıyım rehberimize bakabilirsiniz.

Dikkat

İtirazınızı süresi içinde ve doğru yere, yani sigorta şirketine (aynı sigortacı halinde SBM sitesi üzerinden) yapın. Genelgeye göre süre içinde yetkisiz mercilere yapılan itirazlar 5 günlük süre bakımından sonuç doğurmayabilir. İtirazı ispatlanabilir bir yolla yapın ve gönderim kaydını saklayın; aynı sigortacı halinde itirazın süresinde yapıldığını ispat yükü itiraz edene aittir.

İki aracın sigortası aynı şirketteyse itiraz nereye yapılır?

Kazaya karışan araçların trafik sigortası aynı şirketteyse, kusur değerlendirmesini o şirket yapar. Bu durumda itiraz yolu biraz farklıdır:

Sigorta şirketleri farklıysa

Şirketlerin anlaşarak belirlediği orana, bildirimden itibaren 5 gün içinde ek bilgi ve belgeyle sigorta şirketine itiraz edilir. Şirketler 3 gün içinde yeniden değerlendirir.

Sigorta şirketi aynıysa

Şirketin değerlendirmesine, sonucun alınmasından itibaren 5 gün içinde SBM sitesindeki Kaza Tespit Tutanağı Sorgulama bölümü üzerinden itiraz edilir ve dosyanın Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonunca incelenmesi istenir.

SBM’nin açıklamasında aynı sigortacı halindeki süre için bir yerde “beş gün”, bir yerde “beş iş günü” ifadesi geçmektedir. Süreyi kaçırmamak için takvim günüyle 5 gün içinde itiraz etmek en güvenli yoldur. Komisyon kararına karşı ise mahkeme yoluna gidilebilir.

İtiraz sonuç vermezse ne olur? Tahkim ve mahkeme yolu

Genelgeye göre 5 gün içinde itiraz hakkı kullanılmazsa veya kullanıldığı halde uyuşmazlık devam ederse, uyuşmazlık Sigorta Tahkim Komisyonu veya genel mahkemeler yoluyla çözülür. Yani 5 günlük süreyi kaçırmanız, kusur oranına karşı tüm haklarınızı kaybettiğiniz anlamına gelmez.

Tahkimde veya mahkemede uyuşmazlık konusu tazminat talebinizdir; kusur oranı bu talebin içinde incelenir. Bunun için önce karşı tarafın sigorta şirketine yazılı başvuru yapmanız gerekir. Sigortacı başvurudan itibaren 15 gün içinde yazılı cevap vermezse veya cevap talebinizi karşılamazsa dava açabilir ya da tahkime başvurabilirsiniz (KTK m.97). Sigortacılık Kanunu tahkim için “15 iş günü” ifadesini kullandığından (5684 s. Kanun m.30/13), 15 iş gününün dolmasını beklemek daha güvenlidir. Ayrıntılar sigortaya başvuru şartı ve Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu yazılarımızda.

Yargılamada hakem veya hâkim, kusur konusunda genellikle bilirkişi (teknik konularda mahkemeye veya hakeme görüş bildiren kişi) incelemesine başvurur. Bilirkişi, tutanak, kroki, fotoğraflar, kamera kayıtları, araçlardaki hasarın yeri ve tanık beyanları gibi delilleri değerlendirerek kusur oranını belirler. Bu aşamada %0, %50, %100 ile sınırlı kalınmaz; örneğin %25 veya %75 gibi oranlar da belirlenebilir.

İtiraz ve başvuru süreçleri devam ederken zamanaşımı süresini de takip edin. Maddi zarar talepleri, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmeden itibaren 2 yıl, her halde kaza tarihinden itibaren 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar; fiil suç oluşturuyorsa ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o süre uygulanır (KTK m.109). Ayrıntılar trafik kazası zamanaşımı yazımızda.

Polis veya jandarma tutanağındaki kusur tespitine itiraz edilebilir mi?

Yaralanmalı kazalarda veya tarafların anlaşamadığı durumlarda tutanağı kolluk (polis ya da jandarma) düzenler. Bu tutanaklara itiraz için uygulanacak usul ve süreler konusunda farklı bilgiler dolaşmaktadır. Burada bilinmesi gereken temel nokta şudur: kolluk tarafından düzenlenen tutanaklardaki kusur tespitleri, tazminat davasına bakan hâkimi veya Sigorta Tahkim Komisyonu hakemini bağlamaz. Yargılamada bilirkişi incelemesiyle kusur yeniden belirlenebilir.

Aynı şekilde Türk Borçlar Kanunu’na göre hukuk hâkimi, zarar verenin kusurunun bulunup bulunmadığına karar verirken ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle ve ceza hâkiminin verdiği beraat kararıyla bağlı değildir; ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ilişkin kararı da hukuk hâkimini bağlamaz (TBK m.74). Bu nedenle kolluk tutanağında aleyhinize bir tespit bulunması, tazminat yargılamasında farklı bir sonuca ulaşılmasına engel değildir. Yine de bu tutanaklar önemli bir delildir ve aleyhinize tespitleri çürütecek delilleri erkenden toplamanız gerekir.

İtirazınızı güçlendirecek deliller nelerdir?

Haksız fiil sorumluluğunda kural olarak zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmekle yükümlüdür (TBK m.50). Bu yüzden itirazınızın başarısı büyük ölçüde delillerinize bağlıdır. Şu delilleri mümkün olan en kısa sürede toplayın:

  • Kamera kayıtları: Araç içi kamera, çevredeki işyeri ve site kameraları, trafik ve şehir kameraları. Kayıtlar belirli bir süre sonra silinebildiği için talebinizi hızlı yapın.
  • Fotoğraflar: Araçların çarpışma sonrası konumu, hasar gören bölgeler, yol çizgileri, trafik işaretleri ve ışıklar, fren izleri.
  • Tanıklar: Olayı gören kişilerin ad, soyad ve telefon bilgileri; tutanakta yazılmamışsa bile ayrıca not edin.
  • Hasarın yeri: Araçlardaki darbe noktaları kazanın nasıl oluştuğunu gösterebilir; eksper raporlarını ve onarım belgelerini saklayın.
  • Yol ve çevre koşulları: Kavşak düzeni, işaretlemeler, aydınlatma ve hava durumu gibi bilgiler.

Bu belgeleri itirazınıza eklerken kazanın nasıl olduğunu kısa ve kronolojik bir açıklamayla anlatmanız, değerlendirmenin daha sağlıklı yapılmasına yardımcı olur.

Ne zaman avukata danışmak gerekir?

Kusur oranı, karşı tarafın sigortasından alabileceğiniz tazminatı doğrudan etkiler. Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri trafik sigortası teminatı dışındadır (Genel Şartlar A.6/b). Kusur oranındaki bir değişiklik hem kendi zararınızın karşılanmasını hem de karşı tarafın size yönelteceği talepleri etkileyebilir. Özellikle itirazınız reddedildiyse, kazada yaralanma varsa, kolluk tutanağında aleyhinize bir tespit bulunuyorsa veya tahkim ya da dava yoluna gitmeyi düşünüyorsanız, delillerin ve sürelerin hukuki açıdan değerlendirilmesi önem kazanır. Kaza sonrası tüm süreci görmek için kaza yaptım ne yapmalıyım rehberimize bakabilirsiniz.

Somut dosyanızın değerlendirilmesi için bir avukattan destek alabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Kusur oranına itiraz süresi kaç gün?

Taraflarca düzenlenen tutanakta şirketlerin anlaşarak belirlediği kusur oranına, bildirimden itibaren 5 gün içinde ek bilgi ve belgeyle sigorta şirketine itiraz edilir. Bu süre geçse bile tahkim ve mahkeme yolu açıktır.

Kusur oranına itiraz nereye yapılır?

Kural olarak sigorta şirketine yapılır. İki aracın trafik sigortası aynı şirketteyse SBM internet sitesindeki Kaza Tespit Tutanağı Sorgulama bölümü üzerinden itiraz edilerek dosyanın Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonunca incelenmesi istenir.

Kusur oranına itiraz için hangi belgeler gerekir?

Değerlendirmeyi değiştirebilecek yeni bilgi ve belgeler gerekir: kamera kayıtları, fotoğraflar, tanık bilgileri, kazanın oluşunu gösteren kroki veya hasar bölgelerini gösteren belgeler gibi. Yalnızca 'kusurlu değilim' demek genellikle yeterli olmaz.

İtirazım reddedilirse ne yapabilirim?

Sigorta şirketine yazılı tazminat başvurusu yaptıktan sonra Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilir veya dava açabilirsiniz. Bu yargılamalarda kusur oranı genellikle bilirkişi incelemesiyle yeniden belirlenir. Ayrıntılar için başvuru şartı yazımıza bakabilirsiniz.

Polis tutanağındaki kusur oranına itiraz edilir mi?

Kolluk tutanaklarındaki kusur tespitleri hâkimi veya hakemi bağlamaz; tazminat yargılamasında bilirkişi incelemesiyle kusur yeniden belirlenebilir. Ceza mahkemesinin kusur değerlendirmesi de hukuk hâkimini bağlamaz (TBK m.74).

Mahkeme %50 yerine başka bir kusur oranı verebilir mi?

Evet. %0, %50 ve %100 oranları taraflarca tutulan tutanaklarda SBM uygulamasında kullanılır; mahkeme veya hakem bilirkişi raporuna dayanarak örneğin %25 veya %75 gibi farklı bir oran belirleyebilir.

Dayanak mevzuat ve kaynaklar

Av. Arb. Burcu Benli YörükAvukat ve Arabulucu, BB Hukuk Bürosu
Mesleki profil

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olay için hukuki görüş yerine geçmez. Yazı, 16 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır; bu tarihten sonra mevzuat ve içtihat değişmiş olabilir.

Sigorta ve Tazminat Hukuku

Görüşme ve bilgi talepleri

Dosyanızla ilgili görüşme talebinizi iletişim sayfasındaki form, telefon veya e-posta yoluyla iletebilirsiniz.

İletişime geçin