Trafik kazası sonrası trafik sigortasına başvuruda dikkate alınan maluliyet (engel oranı) raporu, Genel Şartlarda Kurul Raporu olarak tanımlanır. Bu rapor, tedavi süreci tamamlandıktan sonra, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik veya Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre rapor düzenlemeye yetkili bir sağlık kurulundan alınır ve sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını göstermelidir. Bu yazıda maluliyet raporunun nasıl alındığını, raporda nelere dikkat edilmesi gerektiğini ve itiraz halinde ne olacağını anlatıyoruz.
Maluliyet (Kurul) raporu nedir, neden gereklidir?
Zorunlu trafik sigortası Genel Şartlarına göre Kurul Raporu; usulüne uygun olarak düzenlenen, 20/2/2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelike göre düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösteren kurul raporudur (GŞ m.A.2/i).
Bu rapor, trafik sigortasındaki iki teminat bakımından önemlidir:
- Sakatlanma Teminatı: Tedavi tamamlandıktan sonra sakatlık oranının ve geçici iş göremezlik süresinin belirlenmesinde Kurul Raporu dikkate alınır (GŞ m.A.5/c).
- Sağlık Giderleri Teminatı: Bakıcı ihtiyacının süresi ile tedavi sonrasında sürekli bakıcı ihtiyacının belirlenmesinde Kurul Raporu dikkate alınır (GŞ m.A.5/b).
Kısacası, sürekli sakatlık tazminatı, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri taleplerinin temel belgesi bu rapordur.
Maluliyet raporu ne zaman alınmalı?
Genel Şartlar, sakatlık oranının tedavi sürecinin tamamlanması sonrasında belirleneceğini açıkça belirtir (GŞ m.A.5/c). Tedavi devam ederken kalıcı sakatlığın derecesi henüz netleşmemiş olabilir. Bu nedenle raporun zamanlamasını tedavinizi yürüten doktorla birlikte değerlendirmeniz önemlidir.
Raporun beklenmesi, tedavi sürecindeki bütün hakların da beklemede kaldığı anlamına gelmez. Genel Şartlara göre tedaviye başlanmasından sürekli sakatlık raporu alınana kadar ortaya çıkan bakıcı giderleri de Sağlık Giderleri Teminatı kapsamındadır (GŞ m.A.5/b). Dava açılmışsa ve ekonomik durumunuz gerektiriyorsa, iddianızın haklılığını gösteren inandırıcı kanıtlar sunmanız halinde hâkim, istem üzerine davalının geçici ödeme yapmasına karar verebilir (TBK m.76).
Öte yandan zamanaşımı süreleri işlemeye devam eder. Maddi tazminat talepleri kural olarak zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmeden itibaren 2 yıl, her halde kaza gününden itibaren 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar; kaza suç oluşturuyor ve ceza zamanaşımı daha uzunsa o süre uygulanır (KTK m.109). Tedavinin uzun sürdüğü dosyalarda sürelerin nasıl hesaplanacağı ayrıca değerlendirilmelidir; bkz. trafik kazasında zamanaşımı.
Maluliyet raporu nereden ve nasıl alınır?
Rapor, yukarıda anılan yönetmelikler kapsamında rapor düzenlemeye yetkili sağlık kurullarınca verilir. Hangi hastanelerin bu yetkiye sahip olduğu zamanla değişebileceğinden, başvurmadan önce hastaneden veya resmî kanallardan teyit almanız önerilir.
Süreç genel olarak şu şekilde ilerler:
- Tedavi belgelerini toplayınAcil servis kayıtları, epikriz (taburcu özeti), ameliyat notları, görüntüleme sonuçları ve kontrol muayenelerine ait tüm belgeleri bir dosyada toplayın.
- Kaza belgelerini hazırlayınKaza tespit tutanağı veya kolluk tutanağı ile varsa savcılık evrakı, yaralanmanın bu kazadan kaynaklandığını gösteren önemli belgelerdir.
- Yetkili hastaneye başvurunTedaviniz tamamlandıktan sonra, rapor düzenlemeye yetkili bir hastanenin sağlık kuruluna başvurun ve raporun trafik kazası nedeniyle istendiğini belirtin.
- Muayene ve değerlendirmeKurul, gerekli branş muayenelerini ve tetkikleri yaparak değerlendirmesini yönetmeliğe göre yapar.
- Raporu kontrol edinRaporda sakatlık oranı, geçici iş göremezlik süresi ve bakıcı ihtiyacı bilgilerinin yer alıp almadığını kontrol edin.
- Sigortaya yazılı başvurunRaporu diğer belgelerle birlikte sigorta şirketine yazılı ve ispatlanabilir bir yolla iletin (KTK m.97).
Sigorta şirketine başvuru ve sonrasında izlenecek yol için sigortaya başvuru şartı yazımıza bakabilirsiniz.
Rapor sigortaya iletildikten sonra ne olur? Sigortacı, Genel Şartlarda belirlenen gerekli belgelerin merkezine veya şubelerinden birine iletildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı öder (KTK m.99; GŞ m.B.2/2.1). Sigortacı iletilen belgelere haklı olarak itiraz ederse veya haklı olarak yeni bir belge isterse, bu süre yeni belgenin iletilmesinden sonra başlar. Sigortacı hak sahibinden yalnızca tazminat hakkını etkileyen bilgi ve belgeleri isteyebilir; rücu sebeplerine (örneğin sürücünün alkollü olması gibi sigortalısına başvurmasını sağlayacak hallere) dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı belgeyi hak sahibinden talep edemez (GŞ m.B.4).
Sigortacı 15 gün içinde yazılı cevap vermezse veya verdiği cevap talebinizi karşılamazsa dava açabilir ya da tahkime başvurabilirsiniz (KTK m.97).
Maluliyet raporunda neler yer almalı?
Genel Şartlardaki tanım, Kurul Raporunun üç bilgiyi göstermesini öngörür:
- Sakatlık (engel) oranı: Kalıcı sakatlığın yüzde olarak ifadesi. Sürekli sakatlık tazminatının belirlenmesinde temel veridir.
- Geçici iş göremezlik süresi: Tedavi nedeniyle çalışamadığınız ya da günlük işlerinizi yapamadığınız süre.
- Bakıcı ihtiyacı: Tedavi sürecinde ve sonrasında başkasının bakımına ihtiyaç olup olmadığı ve bu ihtiyacın süresi.
Bunların yanında, sakatlığın kazayla bağlantısını gösteren belgeler de önemlidir. Genel Şartlara göre ilgili kurum ve kuruluşlarca düzenlenen trafik kazasına ilişkin belgelerde illiyet bağı (sakatlığın bu kazadan kaynaklandığı) ile ilgili tespit yer alıyorsa, bu tespitin aksini ispat sigorta şirketine düşer (GŞ m.A.5/c).
Raporun tıbbi içeriği ve sakatlık oranının nasıl hesaplandığı tamamen sağlık kurulunun ve gerektiğinde bilirkişi hekimlerin değerlendirmesine bağlıdır. Kazadan önce var olan rahatsızlıklarınıza ait sağlık kayıtlarını da saklayın; kaza ile sakatlık arasındaki bağlantının tartışılması halinde bu kayıtlar önem kazanabilir.
Sigorta şirketi maluliyet raporuna itiraz ederse ne olur?
Sigorta şirketi rapordaki tespitlere katılmayabilir. Genel Şartlar bu durumda mağdur lehine iki kural getirir (GŞ m.A.5/c):
- Kaza belgelerinde illiyet bağına ilişkin tespit varsa, aksini ispat yükü sigortacıdadır.
- Sigortacı rapora ilgili mevzuat uyarınca itiraz usulüne başvurursa, mağdurun bu itiraz üzerine yaptığı belgelenmiş harcamaları sigortacı Sakatlanma Teminatı kapsamında karşılamak zorundadır. Bu nedenle itiraz sürecinde yaptığınız harcamaların belgelerini saklayın.
Raporu siz de hatalı bulabilirsiniz. Sağlık kurulu raporlarına karşı ilgili mevzuatta itiraz yolları düzenlenmiştir; ancak itirazın nereye ve hangi süre içinde yapılacağı raporun türüne göre farklılık gösterebileceğinden, raporu aldığınız kurumdan veya bir avukattan bilgi almanız önerilir.
Sigorta şirketiyle uyuşmazlık sürerse dava açabilir veya Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilirsiniz.
Davada maluliyet oranı nasıl belirlenir?
Uyuşmazlık mahkemeye veya Sigorta Tahkim Komisyonuna taşındığında, sigortaya sunulan rapor mahkemeyi veya hakem heyetini kendiliğinden bağlamaz; sakatlık oranı bilirkişi incelemesiyle yeniden belirlenebilir. Yargıtay kararlarında bu amaçla Adli Tıp Kurumu veya üniversite hastanelerinin adli tıp anabilim dallarından ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınması gerektiği vurgulanmaktadır.
Raporun hangi mevzuata göre hazırlanacağı da önemlidir. Genel Şartlardaki Kurul Raporu tanımı 2019 tarihli yönetmeliklere atıf yapar. Ancak özellikle bu yönetmeliklerin yürürlüğünden önceki tarihli kazalarda, Yargıtay uygulamasında kaza tarihinde yürürlükte olan düzenlemenin esas alınması gerektiği yönünde kararlar bulunmaktadır. Bu nedenle eski tarihli bir kaza söz konusuysa raporun hangi mevzuata göre hazırlanması gerektiği dosya bazında değerlendirilmelidir.
Bedensel zararın kapsamı karar sırasında tam olarak belirlenemiyorsa hâkim, kararın kesinleşmesinden itibaren 2 yıl içinde tazminat hükmünü değiştirme yetkisini saklı tutabilir (TBK m.75). Bu imkân, sakatlığın seyri belirsiz olan durumlarda önem taşır.
Çocuklar için maluliyet raporu nasıl alınır?
Genel Şartlardaki Kurul Raporu tanımı, yetişkinler için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe, çocuklar için ise Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelike atıf yapar. Bu nedenle kazada yaralanan çocukların değerlendirmesi bu yönetmeliğe göre yapılır.
Çocuklarda başvuru veli veya vasi tarafından yürütülür. Çocuğun gelişimi devam ettiği için kalıcı durumun ne zaman netleşeceği konusunda tedaviyi yürüten hekimin görüşü özellikle önemlidir.
Ne zaman avukata danışmak gerekir?
Maluliyet raporu, yaralanmalı kaza dosyasında tazminatı en çok etkileyen belgedir. Şu durumlarda hukuki destek almak faydalı olabilir:
- Sigorta şirketi raporu kabul etmiyor veya illiyet bağına itiraz ediyorsa,
- Rapordaki oranın gerçek durumunuzu yansıtmadığını düşünüyorsanız,
- Rapor eksikse (örneğin bakıcı ihtiyacı veya geçici iş göremezlik süresi yazılmamışsa),
- Kaza eski tarihliyse ve hangi mevzuatın uygulanacağı belirsizse.
Kazanın ilk anından itibaren yapılması gerekenler için kaza yaptım ne yapmalıyım rehberimize bakabilirsiniz. Somut dosyanızın değerlendirilmesi için bir avukattan destek alabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Trafik kazası maluliyet raporu ne zaman alınır?
Genel Şartlara göre sakatlık oranı, tedavi sürecinin tamamlanmasından sonra belirlenir (GŞ m.A.5/c). Tedavi sürerken kalıcı durum henüz netleşmemiş olabileceğinden raporun zamanlaması doktorunuzla birlikte değerlendirilmelidir.
Maluliyet raporu hangi hastaneden alınır?
Rapor, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik veya Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında rapor düzenlemeye yetkili sağlık kurullarınca verilir. Başvuracağınız hastanenin bu yetkiye sahip olup olmadığını hastaneden veya resmî kanallardan önceden teyit etmeniz önerilir.
Maluliyet raporunda hangi bilgiler yer almalı?
Genel Şartlardaki tanıma göre Kurul Raporu sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını göstermelidir (GŞ m.A.2/i). Bu bilgiler eksikse ilgili zarar kalemlerinin değerlendirilmesi zorlaşabilir.
Sigorta şirketi maluliyet raporuna itiraz ederse ne olur?
Kaza belgelerinde illiyet bağına ilişkin tespit varsa bunun aksini ispat sigortacıya düşer. Sigortacı rapora ilgili mevzuattaki itiraz usulüyle itiraz ederse, mağdurun bu itiraz üzerine yaptığı belgelenmiş harcamaları karşılamak zorundadır (GŞ m.A.5/c).
Mahkeme sigortaya sunduğum maluliyet raporuyla bağlı mı?
Uyuşmazlık mahkemeye veya Sigorta Tahkim Komisyonuna taşınırsa sakatlık oranı yeniden incelenebilir. Yargıtay kararlarında bu amaçla Adli Tıp Kurumu veya üniversite hastanelerinin adli tıp anabilim dallarından ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınması gerektiği vurgulanmaktadır.
Çocuklar için maluliyet raporu nasıl alınır?
Genel Şartlardaki Kurul Raporu tanımı, çocuklar bakımından Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe atıf yapar. Bu nedenle çocuklarda değerlendirme bu yönetmeliğe göre yapılır.
Dayanak mevzuat ve kaynaklar
- Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (RG 14.05.2015/29355, 01.07.2026 itibarıyla güncel hali), m.A.2/i, A.5/b-c
- Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik (RG 20.02.2019/30692)
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, m.97, m.109
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m.54, m.75
- Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik (RG 12.06.2026/33278)
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olay için hukuki görüş yerine geçmez. Yazı, 16 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır; bu tarihten sonra mevzuat ve içtihat değişmiş olabilir.